Substancje endokrynnie czynne, czyli hormonalni oszuści. | Centrum Nauki Experyment

21

05
WARSZTATY RODZINNE Eko-logicznie. Powietrze

22

05
Międzynarodowy Dzień Różnorodności Biologicznej w Experymencie

28

05
WARSZTATY RODZINNE. Experymenty po pachy
pokaż kalendarz

Substancje endokrynnie czynne, czyli hormonalni oszuści.

Czy wiedzieliście, że niektóre substancje chemiczne, z którymi stykamy się na co dzień, mogą zachowywać się jak hormonalni oszuści?

Substancje endokrynnie czynne (ED) to cząsteczki chemiczne o budowie zbliżonej do naszych hormonów. Gdy znajdą się w organizmie, potrafią nieźle zamieszać w delikatnym układzie powiązań hormonalnych. Wśród substancji ED znajdują się m.in związki dodawane do tworzyw sztucznych jako tzw. plastyfikatory. To dzięki nim plastikowe przedmioty są plastyczne i można je z łatwością formować w dowolny kształt.

Okazuje się, ze wygoda stosowania przedmiotów wykonanych z tworzyw sztucznych stanowi ogromne zagrożenie nie tylko dla środowiska naturalnego, lecz również dla naszego zdrowia!

Substancje endokrynnie czynne z łatwością przenikają przez skórę z kosmetyków, znajdują się w kurzu, którym oddychamy lub jedzeniu przechowywanym w plastikowych pojemnikach. Ich struktura zbliżona jest budową do hormonów płciowych. Przez to organizm ma problem z rozróżnieniem, która z tych substancji oddziałuje na receptor – hormon czy oszust? Sytuacja ta prowadzi do zachwiania równowagi hormonalnej. Badania dowodzą, że stałe narażenie na substancje endokrynnie czynne zwiększa ryzyko występowania chorób cywilizacyjnych, np. nowotworów.

Bardzo niebezpieczne mogą być nawet przedmioty w naszym codziennym otoczeniu. Na przykład, papier termiczny wykorzystywany do drukowania paragonów zawiera Bisfenol A – substancję endokrynnie czynną (ED). Jest to związek rozpuszczalny w tłuszczach, który z łatwością przenika przez białkowo-tłuszczową mozaikę błon komórkowych. Częsty kontakt z paragonami wiąże się więc ze zwiększeniem narażenia na Bisfenol A i jego szkodliwe działanie na nasz organizm.

Wszystkie akcesoria plażowe, wszelkiego rodzaju kółka, pływaczki, dmuchane piłki czy plastikowe frisbee to przedmioty wykonane z tworzyw sztucznych. Wystawione na działanie palącego słońca, mogą wydzielać więcej substancji endokrynnie czynnych.

Z tego typu przedmiotów korzystamy maksymalnie kilka razy w roku. Jeśli więc już zakupiliśmy kółko, skorzystajmy z niego, a pomiędzy kąpielami w morzu najlepiej umieścić je w cieniu pod parasolem. Dodatkowo, według dr Aleksandry Rutkowskiej, ekspertki w zakresie związków endokrynnie czynnych, nie jesteśmy w stanie w 100 procentach wyeliminować tych substancji z otoczenia. Możemy tylko obniżyć swoją ekspozycję. Jeśli więc relaksujemy się na naszym dmuchanym jednorożcu, warto pomyśleć o tym, aby wodę na plażę przynieść w stalowej lub szklanej butelce, a kanapki zapakować w papier lub woskowijkę.

Polityka plików cookies

Do prawidłowego działania naszego serwisu oraz dla Twojej wygody strony www.experyment.gdynia.pl oraz bilety.experyment.gdynia.pl używają plików cookies. Korzystanie z nich bez zmian ustawień dotyczących plików cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci twojego komputera lub smartfonu.

Czym są pliki cookies (ciasteczka)? To małe pliki tekstowe, które odwiedzany serwis internetowy zapisuje na urządzeniu końcowym (czyli np. na komputerze czy smartfonie, z którego korzystasz podczas przeglądania strony). Niektóre serwisy używają ich do gromadzenia informacji o użytkownikach, którzy wchodzą na stronę.

Dane, jakie zapisywane są w plikach cookies, mogą służyć jedynie do wykonania określonych funkcji i akcji na Twoją rzecz, np. zapamiętania logowania na stronie, Twoich ustawień lub daty wizyty i liczby osób podczas zamawiania biletów. Pozwalają one także na tworzenie anonimowych statystyk odwiedzalności naszego serwisu, dzięki czemu wiemy m.in., jakich informacji użytkownicy szukają na naszych stronach najczęściej. Nie wykorzystujemy i nigdy nie będziemy wykorzystywać w inny sposób żadnych informacji o Tobie, jakie mogą się w plikach ciasteczek znaleźć. Wszystkie dane są zaszyfrowane, by osoby nieuprawnione nie miały do nich dostępu.

Za pomocą plików cookies nie jesteśmy w stanie zidentyfikować użytkowników ani ustalić Twojej tożsamości. Wiemy jedynie z jakiej przeglądarki korzystasz i czy dane urządzenie odwiedzało już naszą stronę. Ciasteczka nie są szkodliwe dla żadnych urządzeń i nie wpływają na sposób ich działania, nie powodują żadnych zmian konfiguracyjnych w komputerach i smartfonach, ani w ich oprogramowaniu. Domyślne parametry plików cookies pozwalają na odczytanie informacji tylko serwerowi, który je stworzył. Innymi słowy – wygenerowane przez naszą stronę pliki ciasteczek mogą być odczytane tylko i wyłącznie przez nią samą.

W każdej chwili możesz zmienić ustawienia swojej przeglądarki, aby nie zapisywać plików cookies na Twoim dysku. W zależności od przeglądarki, znajdziesz instrukcje tutaj:

Mozilla Firefox, Opera, Internet Explorer, Safari, Chrome, Edge