Józef Kosacki - twórca wykrywacza min | Centrum Nauki Experyment

28

05
WARSZTATY RODZINNE. Eksperymenty po pachy

29

05
SCIENCE CAFE. Nasz niesamowity zmysł smaku

01

06
Dzień Dziecka w Experymencie
pokaż kalendarz

Józef Kosacki – twórca wykrywacza min

Naukowiec, wynalazca, bohater – te trzy słowa najlepiej określają sylwetkę Polaka, który zasłużył się swoimi badaniami nie tylko dla świata nauki, ale również dla wszystkich walczących w drugiej wojnie światowej. Zapraszamy do poznania sylwetki wielkiego naukowca – Józefa Kosackiego!

Urodzony w 1909 roku w Łapach, otrzymał dyplom inżyniera elektryka na wydziale Elektrycznym Politechniki Warszawskiej. Po studiach odbył służbę wojskową i uzyskał przeszkolenie w Szkole Podchorążych Rezerwy Saperów w Modlinie, by w 1934 rozpocząć pracę w Państwowym Instytucie Telekomunikacyjnym w Warszawie. Pracował do rozpoczęcia II wojny światowej, kiedy to zgłosił się na ochotnika do wojska – przydzielony został do Grupy Technicznej w Oddziale Specjalnym Łączności. Grupa była odpowiedzialna m.in. za uruchomienie rozgłośni Warszawa II. W grudniu 1939 r. został umieszczony w obozie na Węgrzech, skąd z pomocą konsulatu RP w Budapeszcie przedostał się do Francji, a następnie do Wielkiej Brytanii.

Wydarzenie, które wywarło wpływ na późniejsze losy Kosackiego miało miejsce w 1941 na plaży koło Arbroath w Szkocji. To tam w wyniku nieszczęśliwego wypadku rotmistrz Stanisław Górski wraz z kapralem Stanisławem Stasiakiem i pozostałymi 14 ułanami zginęli na polu minowym. Wyraźnie poruszony zdarzeniem porucznik Kosacki rozpoczął prace nad wykrywaczem min, który miał wykorzystywać zdolność wykrywania metalowych przedmiotów przez fale radiowe. Przez kolejne trzy miesiące wykonywał testy, by udoskonalić własny prototyp. Sam wykrywacz min umieszczony był w plecaku – składał się z generatora fal, wzmacniacza sygnału z zasilającymi go bateriami oraz słuchawkami. Nieodłącznym elementem był również kij bambusowy, który zakończony był z jednej strony cewką wykrywającą, z drugiej – zmiennikiem indukcyjności. Zasada działania polega głównie na zakłóceniu równowagi podczas zbliżenia do metalowego przedmiotu, gdy indukcyjność wzajemna cewek wynosi zero. W takim wypadku słyszalny jest sygnał dźwiękowy w zestawie słuchawkowym.

Ze względu na coraz częstsze, śmiertelne zdarzenia związane z detonacją min, władze Wielkiej Brytanii zorganizowały konkurs na najbardziej skuteczny sprzęt do ich wykrywania. Jednym z inżynierów, który stanął do rywalizacji, był Józef Kosacki. Za pomocą prototypu do wykrywania min udało mu się jako jedynemu wykonać zadanie, polegające na zebraniu wszystkich monet rozsypanych w wysokiej trawie, w stosunkowo krótkim czasie. Brytyjczycy ze względu na zdumiewający efekt pracy Kosackiego zlecili wyprodukowanie większej liczby urządzeń o nazwie „Mine Decort, Polish Type no.1”, które trafiły do walczących żołnierzy.

Porucznik Józef Kosacki nigdy nie opatentował swojego wynalazku, który pierwszy raz został użyty w 1942 r. w II bitwie pod El Alamein w Egipcie. Za swój nieoceniony wkład w przebieg II wojny światowej otrzymał odznaczenie Defence Medal oraz podziękowania od Jerzego VI, króla Wielkiej Brytanii.

Po zakończeniu II wojny światowej pracował w Londynie, projektując zaawansowane systemy telekomunikacyjne w Stacji Badawczej Poczty Brytyjskiej. W 1947 r. powrócił do Polski, ponawiając pracę w Państwowym Instytucie Telekomunikacji. Do czasu przejścia na emeryturę pracował w Instytucie Badań Jądrowych, a w 1964 r. został powołany na stanowisko profesora nadzwyczajnego w Wojskowej Akademii Technicznej. Zmarł po długiej chorobie w 1990 r. W ramach upamiętnienia wybitnej postaci Józefa Kosackiego, Wojskowy Instytut Techniki Inżynieryjnej we Wrocławiu w 2005 roku przyjął jego imię. Na zawsze zostanie zapamiętany jako „Polak, który zatrzymał śmierć” (Borucki M.).

autor
Magda Machuta

Polityka plików cookies

Do prawidłowego działania naszego serwisu oraz dla Twojej wygody strony www.experyment.gdynia.pl oraz bilety.experyment.gdynia.pl używają plików cookies. Korzystanie z nich bez zmian ustawień dotyczących plików cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci twojego komputera lub smartfonu.

Czym są pliki cookies (ciasteczka)? To małe pliki tekstowe, które odwiedzany serwis internetowy zapisuje na urządzeniu końcowym (czyli np. na komputerze czy smartfonie, z którego korzystasz podczas przeglądania strony). Niektóre serwisy używają ich do gromadzenia informacji o użytkownikach, którzy wchodzą na stronę.

Dane, jakie zapisywane są w plikach cookies, mogą służyć jedynie do wykonania określonych funkcji i akcji na Twoją rzecz, np. zapamiętania logowania na stronie, Twoich ustawień lub daty wizyty i liczby osób podczas zamawiania biletów. Pozwalają one także na tworzenie anonimowych statystyk odwiedzalności naszego serwisu, dzięki czemu wiemy m.in., jakich informacji użytkownicy szukają na naszych stronach najczęściej. Nie wykorzystujemy i nigdy nie będziemy wykorzystywać w inny sposób żadnych informacji o Tobie, jakie mogą się w plikach ciasteczek znaleźć. Wszystkie dane są zaszyfrowane, by osoby nieuprawnione nie miały do nich dostępu.

Za pomocą plików cookies nie jesteśmy w stanie zidentyfikować użytkowników ani ustalić Twojej tożsamości. Wiemy jedynie z jakiej przeglądarki korzystasz i czy dane urządzenie odwiedzało już naszą stronę. Ciasteczka nie są szkodliwe dla żadnych urządzeń i nie wpływają na sposób ich działania, nie powodują żadnych zmian konfiguracyjnych w komputerach i smartfonach, ani w ich oprogramowaniu. Domyślne parametry plików cookies pozwalają na odczytanie informacji tylko serwerowi, który je stworzył. Innymi słowy – wygenerowane przez naszą stronę pliki ciasteczek mogą być odczytane tylko i wyłącznie przez nią samą.

W każdej chwili możesz zmienić ustawienia swojej przeglądarki, aby nie zapisywać plików cookies na Twoim dysku. W zależności od przeglądarki, znajdziesz instrukcje tutaj:

Mozilla Firefox, Opera, Internet Explorer, Safari, Chrome, Edge