Andrzej Trautman - biografia genialnego polskiego naukowca

28

05
WARSZTATY RODZINNE. Eksperymenty po pachy

29

05
SCIENCE CAFE. Nasz niesamowity zmysł smaku

01

06
Dzień Dziecka w Experymencie
pokaż kalendarz

Andrzej Trautman – badacz fal grawitacyjnych

Andrzej Trautman urodził się w 1933 roku i przez większość życia był związany z Warszawą. Jedynie podczas wojny trafił do Niemiec, a w późniejszym czasie udał się do Francji, będącej ojczyzną jego dziadków ze strony matki. Po maturze wrócił jednak do Warszawy.

Skąd zainteresowanie fizyką u wnuka francuskiego poety i dyplomaty oraz syna polskiego malarza i nauczyciela rysunku? Jak zdradził sam Trautman, fizyka zaciekawiła go już w szkole, gdy zetknął się z książką popularnonaukową o teorii względności. Był to jeden z tematów bliskich mu także podczas późniejszej pracy naukowej.

Ciągnęło go, nomen omen, do grawitacji. A dokładniej, pod koniec studiów zainteresował się falami grawitacyjnymi. I pomyśleć, że zaintrygowało go, dlaczego Einstein wydał dwie książki na ten sam temat. Okazało się, że drugą wydał po znalezieniu błędu w przekształceniach swoich obliczeń (przekształcając wzór, pomylił oznaczenia w stylu H i H’). Drążąc temat, nasz bohater wszedł w świat zagadnień fizyki teoretycznej jeszcze głębiej. Zwrócił uwagę na związki między własnościami fal grawitacyjnych i przenoszeniem przez nie informacji. Jako fizyk teoretyczny nie szukał praktycznych zastosowań tych fal, ale obecnie wiemy, że przyczyniają się one do poszerzenia naszej wiedzy o Wszechświecie. Wcześniej naszą wiedzę zawdzięczaliśmy głównie obserwacji fal elektromagnetycznych. Obecnie zyskaliśmy nowe narzędzie badań w tej dziedzinie.

Trautman opublikował opis fal grawitacyjnych będący rozwiązaniem równań Einsteina, ale istnienie tych fal wykazano doświadczalnie dopiero w 2016 roku w Stanach Zjednoczonych. Po zderzeniu dwóch czarnych dziur w odległej przeszłości daleko w Kosmosie, część wydzielonej wówczas energii przyjęła formę fal grawitacyjnych, które po czasie dotarły także do Ziemi i zostały odebrane przez detektor zwany “LIGO” w 2015 roku. Fale grawitacyjne można porównać do “zmarszczek w czasoprzestrzeni”. Występują, gdy obiekty naprzemiennie się do nas przybliżają i od nas oddalają, powodując minimalne kurczenie się i rozciąganie obiektu, na który oddziałują.

Trautman swoje życie naukowe związał głównie z Instytutem Fizyki Teoretycznej Uniwersytetu Warszawskiego. Od 1969 roku był także członkiem Polskiej Akademii Nauk, w latach 1978-1980 pełniąc nawet funkcję jej wiceprezesa. Brał udział w licznych konferencjach i sympozjach naukowych. Wielokrotnie nagradzany, w 2001 roku otrzymał nawet godność doktora honoris causa od Uniwersytetu Śląskiego w Czechach. Chociaż wysuwano jego kandydaturę do Nagrody Nobla z dziedziny fizyki, jak sam to określił, nie jest żądny nagród. Od 2003 roku przebywa na emeryturze.

By jeszcze lepiej poznać Andrzeja Trautmana, polecamy ciekawy wywiad z naukowcem, przeprowadzony przez Tomasza Rożka: https://www.youtube.com/watch?v=9jMifhdzK9w

autor Marta Haraburda

Polityka plików cookies

Do prawidłowego działania naszego serwisu oraz dla Twojej wygody strony www.experyment.gdynia.pl oraz bilety.experyment.gdynia.pl używają plików cookies. Korzystanie z nich bez zmian ustawień dotyczących plików cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci twojego komputera lub smartfonu.

Czym są pliki cookies (ciasteczka)? To małe pliki tekstowe, które odwiedzany serwis internetowy zapisuje na urządzeniu końcowym (czyli np. na komputerze czy smartfonie, z którego korzystasz podczas przeglądania strony). Niektóre serwisy używają ich do gromadzenia informacji o użytkownikach, którzy wchodzą na stronę.

Dane, jakie zapisywane są w plikach cookies, mogą służyć jedynie do wykonania określonych funkcji i akcji na Twoją rzecz, np. zapamiętania logowania na stronie, Twoich ustawień lub daty wizyty i liczby osób podczas zamawiania biletów. Pozwalają one także na tworzenie anonimowych statystyk odwiedzalności naszego serwisu, dzięki czemu wiemy m.in., jakich informacji użytkownicy szukają na naszych stronach najczęściej. Nie wykorzystujemy i nigdy nie będziemy wykorzystywać w inny sposób żadnych informacji o Tobie, jakie mogą się w plikach ciasteczek znaleźć. Wszystkie dane są zaszyfrowane, by osoby nieuprawnione nie miały do nich dostępu.

Za pomocą plików cookies nie jesteśmy w stanie zidentyfikować użytkowników ani ustalić Twojej tożsamości. Wiemy jedynie z jakiej przeglądarki korzystasz i czy dane urządzenie odwiedzało już naszą stronę. Ciasteczka nie są szkodliwe dla żadnych urządzeń i nie wpływają na sposób ich działania, nie powodują żadnych zmian konfiguracyjnych w komputerach i smartfonach, ani w ich oprogramowaniu. Domyślne parametry plików cookies pozwalają na odczytanie informacji tylko serwerowi, który je stworzył. Innymi słowy – wygenerowane przez naszą stronę pliki ciasteczek mogą być odczytane tylko i wyłącznie przez nią samą.

W każdej chwili możesz zmienić ustawienia swojej przeglądarki, aby nie zapisywać plików cookies na Twoim dysku. W zależności od przeglądarki, znajdziesz instrukcje tutaj:

Mozilla Firefox, Opera, Internet Explorer, Safari, Chrome, Edge